استریول غیر کونژوگه – مارکر مرگ جنین


مقدمه
استروژن ها در رشد و حفظ فنوتیپ زنانه ، بلوغ سلولهای زایا (‏germ cells‏) و بارداری رل مهمی دارند. همچنین در بسیاری ‏از عملکردهای ویژه غیروابسته به جنس در مردان و زنان نقش دارند، که شامل رشد، بلوغ سیستم عصبی، متابولیسم استخوانها و ‏حساسیت اندوتلیال عروقی می شود.‏
استروژن estradiol (E2)‎‏ قوی ترین استروژن طبیعی بدن بوده و بعد از آن ‏estrone (E1)‎‏ می باشد و (‏E3‎‏) ‏estriol‏ فقط حدود ‏‏20% مولکول ‏E2‎، میل ترکیبی به رسپتورهای استروژن را دارد. در مردان و زنان غیر باردار ‏E1 ‎‏ و ‏E2‎‏ عمدتا از ‏استروئیدهای آندروژنیک (به ترتیب) تستوسترون و آندروستندیون مشتق می شود.‏
استروژن E3‎‏ قسمت اعظم آن از ‏E2‎‏ و به مقدار کمتر از متابولیت های ‏‎16a‎‏ ، ‏E1‎‏ مشتق می شود.‏
استروژنهای E1‎‏ و ‏E2‎‏ به همدیگر تبدیل شده و از طریق فرآیندهای هیدروکسیلاسیون و یا کونژوگاسیون غیر فعال شوند.‏
طی بارداری ‏E3‎‏ استروژن غالب شده و ابتدا در غده آدرنال جنین ‏DeHydroEpiandrosterone-Sulfate (DHEAS)‎‏ ‏تولید و ترشح شده و سپس در جفت تبدیل به‎ E3 ‎‏ غیر کونژوگه شده و وارد گردش خون مادر می شود.‏
نیمه عمر ‏uE3‎‏ در خون مادر 20 تا 30 دقیقه بوده و در کبد جنین سریع به ‏conjugated E3‎‏ تبدیل می شود که سبب حلالیت ‏بیشتر آن در آب شده و دفع ادراری آن افزایش می یابد.‏
سطح آن در کل دوران بارداری افزایش یافته و در انتهای بارداری به پیک می رسد. کاهش این هورمون در سه ماهه دوم ‏بارداری بعنوان شاخصی از سندرم داون و ادوارد می باشد. ‏
ارزش بالینی مارکر مرگ جنین 
این مارکر به عنوان یک عنصر حیاتی تشخیص اختلالات متابولیسم استروئیدها در دوران بارداری بوده و می تواند نشانه ‏اختلالاتی نظیر:‏
‏1-  سندرم اسمیت – لملی – اًپیتز (‏Smith-Lemli-Opitz Syndrome‏)‏
‏2- بیماری ‏X-linked ichthyosis‏ که عمدتأ در جنین های پسر دیده می شود.‏
‏3-  سندرم ژن مجاور (‏Contiguous gene syndrome‏) که به آن اختلال فقدان آنزیم سولفاتاز جفتی (‏placental ‎sulfatase deficiency disorders‏) نیز می گویند.‏
‏4- ‏aromatase deficiency
‏5-  ‏primary or secondary fetal adrenal insufficiency
‏6- تریزومی 18 (بصورت کاهش)‏
‏7- و انواع مختلف ‏Congenital adrenal hyperplasia‏ (از جمله کورتیکواستروئید تراپی در مادر)‏
‏8- سطوح پایین آن در اختلالات طناب عصبی عمده نظیر آنانسفالی دیده می شود.‏
افزایش ‏uE3‎ نشان دهنده چیست ؟
مقادیر بالای این هورمون و یا افزایش ناگهانی آن (‏CMoM > 3.0‎‏) نشان دهنده زایمان زودرس است (‏pending ‎labor‏). 
این افزایش تقریبأ چهار هفته قبل از شروع زایمان دیده می شود که شاخص دقیقتری نسبت به ارزیابی بالینی می باشد. ‏
در نتیجه برای ارزیابی ریسک سقط زودرس (‏preterm labor risk‏) استفاده می شود.‏‎ ‎
عدم افزایش آن در گروه کم خطر 98 ‏درصد و در گروه پر خطر 96 درصد ریسک زایمان زودرس را کم می کند.‏
سطوح بالای آن در انواع مختلف ‏Congenital adrenal hyperplasia‏ دیده می شود.‏
همینطور مارکر‏ مرگ جنین برای ارزیابی ریسک زایمان زودرس ، سقط جنین و مرگ جنین (‏fetal demise‏) استفاده می شود.‏
و در زنان غیر باردار برای محاسبه ریسک کانسر سینه بصورت متصل با اندازه گیری مارکرهای (‏estrone (E1‎، ‏estradiol (E2)‎‏ و متابولیت های دیگر مورد استفاده قرار می گیرد.‏
همچنین در مردان و زنان به عنوان مارکر ارزیابی ریسک خطر پوکی استخوان و پیگیری هورمون تراپی در زنان مورد استفاده ‏قرار می گیرد

پرسش و پاسخ